„RADY NA ODPADY”
Scenariusz zajęć w klasie IV szkoły podstawowej
Tematyka: zasady postępowania z odpadami
ZAJĘCIA NR 1
ORGANIZACJA ZAJĘĆ:
Forma organizacji - grupowa, indywidualna, równym frontem
Metoda - pogadanka, demonstracja, zabawa dydaktyczna
Środki dydaktyczne - kartki, kredki, plansza,, Ile produkujemy śmieci?” - załącznik nr 1
PRZEBIEG ZAJĘĆ
Wprowadzenie
Wprowadzeniem do tematu może być zabawa ,, Nos”. Polega ona na tym, że prowadząca podaje stwierdzenia określając dany problem, a uczestnicy zabawy, którzy domyślają się, o co chodzi, łapią się za nos. Zaczynamy od informacji ogólnych stopniowo podając coraz więcej szczegółów. Jeśli po kolejnym stwierdzeniu wypowiedzianym przez prowadzącego, ktoś dojdzie do wniosku, że to chyba nie to, o czym myślał, może podrapać się w nos i dyskretnie opuścić rękę. Po podaniu przez prowadzącą wyczerpujących informacji na umówiony znak, wszyscy podają głośno odpowiedź.
Przykłady stwierdzeń dotyczących śmieci:
są wszędzie
jest ich coraz więcej
przynosimy je ze sklepu
mogą się w nich zaplątać zwierzęta
możemy się nimi skaleczyć
czasami są trujące
mogą być papierowe, plastykowe, metalowe, szklane
jak są w pokoju to jest brudno
wyrzucamy je do kosza
Realizacja
Gdy już odgadliśmy, że tematem zajęć są odpady, możemy wspólnie określić czym są śmieci. Pomogą w tym rysunki. Prosimy o narysowanie śmiecia. Następnie każdy pokazuje swój rysunek . Zastanawiając się z jakiego surowca został wykonany, do czego służył, czy dużo takich odpadów wyrzuca się w domu.
Po takich prezentacjach uczniowie bez problemu powinni odpowiedzieć na pytanie: Co to są śmieci?
Śmieci to rzeczy, których już nie potrzebujemy, nie jesteśmy w stanie używać i musimy je wyrzucić.
Kolejnym punktem będzie rozmowa o tym, jakie zagrożenia związane są z odpadami. Klasa zostaje podzielona na grupy. Każda z grup dostaje na karteczce nazwę jednego przedmiotu, którego historię będą miały przedstawić za chwilę. Ma to na celu niebezpieczeństwa związane z odpadami, dla zdrowia a nawet życia ludzi i zwierząt.
Np.- skórka od banana, którą zjadł chłopiec, leżąca na chodniku może być przyczyną wypadku, poślizgnięcia się i złamania nogi.
- szklana butelka pozostawiona w lesie w czasie wycieczki może być powodem pożaru lub też skaleczenia się zwierzęcia np. sarny.
Podsumowanie:
Prezentacja planszy ,,Ile produkujemy śmieci?” Ma to na celu uświadomienie dzieciom ilości odpadów powstających w Polsce oraz ich struktury.
Zadanie domowe:
,,Odpady w moim domu” - zadanie matematyczne - pomiar wagowy i ilościowy odpadów produkowanych w domach uczniów w ciągu jednego dnia.
ZAJĘCIA NR 2
ORGANIZACJA ZAJĘĆ
Forma organizacji: praca w grupach, indywidualna
Metody: pogadanka, dyskusja, wystawa, gra dydaktyczna
Środki dydaktyczne: torba z różnymi przedmiotami codziennego użytku, foliogram,, Bądź świadomym konsumentem”. Plansza ,, Recykling opakowań, a wpływ na środowisko” - załącznik nr 3.
Wprowadzenie:
Lekcja rozpoczyna się prezentacją ,,odpadowych dzieł sztuki” - wystawy. Różne odpady stanowią różne zagrożenie i obciążenie dla środowiska. Jedne, jak papier są mało uciążliwe dla środowiska, ale szpecą krajobraz, inne zalegają w środowisku nawet setki lat (np. plastyk) spotykamy też trujące ( np. baterie). Pada pytanie - Jaki wpływ mają odpady na środowisko?
PRZEBIEG ZAJĘĆ
Realizacja:
Nauczycielka proponuje grę ,,Tajemnicza torba”. Pozwala ona uzyskać orientację o różnym wpływie przedmiotów na środowisko. Pomaga w tym także plansza,, Recykling opakowań, a wpływ na środowisko”. Nauczycielka lub jedno z dzieci wyciąga z torby po jednym przedmiocie codziennego użytku, np. reklamówkę, gazetę, karton po napoju, talerzyki jednorazowe, szalik wełniany, baterię, itp.
Wspólnie zastanawiamy się:
- z czego ten przedmiot jest zrobiony
- czy można go spalić
- co się wtedy dzieje
- czy długo rozkłada się na wysypisku
- czy można je zastąpić
Dzieci kolejno wyciągają przedmioty z torby i wspólnie próbują odpowiedzieć na pytania dotyczące ich szkodliwości dla środowiska i możliwości eliminowania wywołanych przez nie zagrożeń.
Podsumowaniem gry będzie wyświetlenie foliogramu,, Bądź świadomym konsumentem i dokonaj właściwego wyboru”. Na zakończenie zajęć dzieci zrobią papier z makulatury, na którym na następnych zajęciach napiszą hasła zachęcające do segregacji odpadów, rozwieszone na terenie szkoły.
Nauczycielka stawia 4 napisy ( szkło, papier, plastyk, aluminium). Dzieci zastanawiają się, w jakich opakowaniach powinna być żywność w przyszłości, aby te opakowania były przyjazne dla środowiska. Dzieci podchodzą do 4 napisów, które umieszczone są w 4 rogach klasy. Każda z grup stara się uzasadnić, dlaczego ten rodzaj opakowań uważają za najlepszy dla środowiska.
Produkcja papieru z makulatury
Potrzebne będą: rama drewniana ( ok. 15x25 cm) z rozpiętą na niej siatką o drobnych oczkach 1x1mm ( np. siatka przeciw muchom, stara firanka), stare gazety ( raczej nie powinny to być czasopisma kolorowe), wiadro, mikser, chochla, tektura - karton, gąbka, wałek do ciasta.
Wykonanie: gazety należy podrzeć na jak najmniejsze kawałki, namoczyć przez noc w wodzie, a następnego dnia rozdrobnić mikserem. Następnie dodać tyle wody, by powstała papka. Papkę należy przelać przez siatkę tak, aby pokryła się ona równomiernie cienką warstwą włókien papierowych. Ramę przykrywa się kawałkiem tektury ( większym niż rama) całość odwraca się, a następnie delikatnie naciskając gąbką przenosi włókna papieru na tekturę. Papier pokrywa się drugim kawałkiem tektury i za pomocą wałka wyciska z niego jak najwięcej wody. Papier układa się jeszcze do wyschnięcia na kawałku gazety i ... gotowe.
Zadanie domowe:
Ułóż hasło reklamowe zachęcające do segregacji odpadów.
Podsumowanie:
Przykłady zadań sprawdzających nabycie planowanych umiejętności i wiadomości:
1. Tomek i jego rodzina segregują odpady powstające w ich domu. Wyjaśnij, co to znaczy?
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
2. Zapisz swoje pomysły, co można zrobić z opakowaniem, jak wykorzystać.
a) papieru ( tektury ) ..................................................................................................................................
b) szkła - …..................................................................................................................................................
c) metalu - ...................................................................................................................................................
d) tworzywa sztucznego - ..........................................................................................................................
3. Zastanów się i zapisz, dlaczego tak ważna jest segregacja odpadów i ponowne odzyskiwanie surowców wtórnych.
.....................................................................................................................................................................
4. Uzupełnij schemat, podając przykłady recyklingu konkretnego opakowania.
.....................................................................................................................................................................
5.Oceń kto postępuje prawidłowo. Wypisz imiona.
Marta pakuje zawsze zakupy w nowe reklamówki, które później wyrzuca. Ania nie kupuje napojów w plastykowych butelkach. Tomek wyrzuca do śmietnika zakręcone plastykowe butelki. Grześ zbiera i oddaje do punktu skupu metalowe puszki po napojach. Asia kupuje długopisy jednorazowe, ponieważ są najtańsze.
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
6. Ułóż hasła do krzyżówki, której rozwiązaniem będzie słowo ,,opakowania”, uwzględniając wiadomości zdobyte podczas zajęć.
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
O |
P |
A |
K |
O |
W |
A |
N |
I |
A |
1. .....................................................................................................................................................................
2. .....................................................................................................................................................................
3. .....................................................................................................................................................................
4. .....................................................................................................................................................................
5. .....................................................................................................................................................................
6. .....................................................................................................................................................................
7. .....................................................................................................................................................................
8. .....................................................................................................................................................................
9. .....................................................................................................................................................................
10. .....................................................................................................................................................................
7. Posegreguj odpady. Umieść je w pojemnikach w odpowiednim kolorze. Podpisz co dany pojemnik zawiera - niebieski, zielony, żółty i czerwony.
Do posegregowania: metalowe puszki, słoiki, butelka szklana, butelka plastykowa, puszka aluminiowa, karton, szklanka, papier ksero, blacha stalowa, książka.
Scenariusze opracowała Beata Garbacz nauczycielka w Zespole Szkół nr 1 w Nowym Miasteczku
